Woensdag 21 januari 2004, 6u34m: Een heldere vuurbol boven België
en Duitsland
In de vroege ochtend van 21 januari 2004 hebben zeer veel mensen een
zeer heldere meteoor opgemerkt. Uit de talrijke oproepen die zowel op de
Sterrenwacht als op andere plaatsen, zoals de volkssterrenwacht Mira in
Grimbergen, binnenkwamen, kan men constateren dat de meteoor over bijna
het hele grondgebied van België zichtbaar was, met uitzondering van
het westen van het land waarschijnlijk. Het traject liep ongeveer van west
naar oost over het land. Ook in Duitsland (regio Mainz - Bingen - Eifel)
is de meteoor door honderden gezien.
Sommige zagen de vuurbol tussen de wolken of in slechte omstandigheden, dus
het moet een vrij helder object geweest zijn.
Er is ook sprake van enkele knallen die werden gehoord, maar dat is niet
bevestigd.
Een meteoor of vallende ster wordt veroorzaakt door een deeltje
dat vanuit de ruimte in de atmosfeer van de aarde terechtkomt. Het deeltje
noemt men soms meteoroïde. Door de interactie met de atmosfeer komt
er licht en warmte vrij en wordt er ook een zogenaamd ionisatiespoor gevormd
(vanaf 100km hoogte). Dat is zichtbaar als de "staart" van de vallende
ster. Het deeltje verdampt of verpulvert bijna steeds in de hoge atmosfeer
(boven 20-50 km hoogte). De meeste deeltjes die aanleiding geven tot
meteoren zijn niet groter dan enkele mm. Bij een heldere meteoor, ook vuurbol
of bolide genoemd, gaat het om een deeltje dat wat groter is (cm of meer).
Vaak komt de vuurbol op een hoogte van 10 tot 20 km toch aan haar einde.
Soms gaat dit gepaard met een explosie (zonder geluid) en ziet men ook verschillende
kleuren. Hoe groter het deeltje, hoe helderder de vuurbol, maar ook de snelheid
(typisch tussen 10 en 70 km/s) en de samenstelling spelen een rol. Soms
worden ook geluiden (knallen) gehoord tijdens de passage in de atmosfeer.
Slechts heel zelden komt er een restant op het aardoppervlak terecht.
Dat noemt men dan een meteoriet. Er zijn er in vele soorten, maar ze zijn
zeer zeldzaam.